ΓΡΑΦΕΙ Ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΑΝΙΑΤΑΚΟΣ
Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Σπάρτης να προχωρήσει στη θεσμοθέτηση επιδόματος γέννησης αποτελεί μια από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί τα τελευταία χρόνια σε επίπεδο τοπικής αυτοδιοίκησης για το δημογραφικό.
Η πρόταση με σαφές κοινωνικό αποτύπωμα έγινε από την παράταξη «Σπάρτη Νέα Πορεία» με εισηγητή τον Νίκο Τσούκλερη, την υιοθέτησε το συμβούλιο και την υπερψήφισε ομόφωνα, αναγνωρίζοντας τη σοβαρότητα της κατάστασης, γιατί το δημογραφικό δεν είναι απλώς ένα ακόμη κοινωνικό ζήτημα, αλλά η μεγαλύτερη κοινωνική και εθνική πρόκληση που αντιμετωπίζει η πατρίδα μας.
Από τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ διαπιστώνουμε ότι υπάρχει αρνητικό φυσικό ισοζύγιο γεννήσεων – θανάτων σε όλες τις Περιφερειακές Ενότητες το 2023, με την Αρκαδία να καταγράφει το μεγαλύτερο αυτού σε σχέση με το σύνολο του πληθυσμού της.
Αναλυτικά, το 2023 είχαμε:
Στην Λακωνία 520 γεννήσεις , 1174 θανάτους, συνολικά – 654
Στην Αρκαδία 419 γεννήσεις, 1150 θανάτους, συνολικά -731
Στην Αργολίδα 632 γεννήσεις, 1338 θανάτους, συνολικά -706
Στην Κορινθία 917 γεννήσεις, 1806 θανάτους, συνολικά -889
Στην Μεσσηνία 1000 γεννήσεις, 2139 θανάτους, συνολικά -1139
Ανάλογα είναι τα στοιχεία και για το 2024, αν κι ακόμα δεν έχει ολοκληρωθεί η ανάλυση των στοιχείων σε όλους τους νομούς. Αυτό λοιπόν που διαπιστώνει κανείς χωρίς πολλές αναλύσεις, είναι ότι κάθε χρόνο σε κάθε νομό χάνετε ένα κεφαλοχώρι και πίσω από αυτούς τους αριθμούς κρύβεται μια σκληρή πραγματικότητα. Λιγότερα παιδιά σημαίνει λιγότερα σχολεία. Λιγότεροι νέοι σημαίνει και λιγότερη παραγωγή, λιγότερες οικογένειες, λιγότερη ζωή στον τόπο μας.
Αν αυτή η τάση συνεχιστεί, το μεγαλύτερο πρόβλημα της Πελοποννήσου δεν θα είναι οι υποδομές, αλλά η έλλειψη ανθρώπων κι εδώ βρίσκεται η μεγάλη αντίφαση της δημόσιας συζήτησης. Όλοι συμφωνούν ότι το δημογραφικό αποτελεί εθνική απειλή. Όλοι το επισημαίνουν σε ομιλίες και συνέδρια, ελάχιστοι όμως το αντιμετωπίζουν ως πραγματική προτεραιότητα.
Η χώρα μας εξακολουθεί να μην διαθέτει ένα ολοκληρωμένο εθνικό σχέδιο δημογραφικής ανασυγκρότησης. Τα επιδόματα και οι αποσπασματικές παρεμβάσεις είναι μεν χρήσιμα, αλλά δεν αρκούν για να αλλάξουν τις αποφάσεις ζωής των νέων ανθρώπων.
Ένα νέο ζευγάρι δεν αποφασίζει να αποκτήσει παιδί μόνο επειδή θα λάβει μια οικονομική ενίσχυση. Χρειάζεται ασφάλεια, στέγη, σταθερή εργασία και κυρίως απαιτείται ενίσχυση της πεποίθησης ότι μπορεί να δημιουργήσει οικογένεια και να χτίσει το μέλλον του στον τόπο μας και τους πρώτους που πρέπει να κερδίσουμε είναι τα παιδιά μας. Γι’ αυτό και η απόφαση της Σπάρτης αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Δείχνει ότι η τοπική αυτοδιοίκηση μπορεί να περάσει από τη διαπίστωση στη δράση.
Όμως η πραγματική πρόκληση αφορά πλέον την Περιφέρεια Πελοποννήσου. Η Περιφέρεια διαθέτει εργαλεία, πόρους και δυνατότητες που κανένας Δήμος δεν διαθέτει μόνος του. Εάν θέλουμε πραγματικά να αντιμετωπίσουμε το δημογραφικό, χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο περιφερειακό σχέδιο δημογραφικής ανασυγκρότησης με συγκεκριμένους στόχους και μετρήσιμα αποτελέσματα.
Πρώτον, η δημιουργία ενός περιφερειακού ταμείου που θα χρηματοδοτεί Δήμους οι οποίοι εφαρμόζουν πολιτικές στήριξης νέων οικογενειών, με επιδόματα γέννησης, προγράμματα παιδικής φροντίδας και δράσεις συγκράτησης του πληθυσμού.
Δεύτερον, η εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου στεγαστικού προγράμματος για νέα ζευγάρια έως 40 ετών, μέσω γενναίας επιδότησης ενοικίου, ανακαίνισης και διάθεσης κενών κατοικιών στα χωριά μας που αντιμετωπίζουν πληθυσμιακή συρρίκνωση.
Τρίτον, η διεκδίκηση από την κυβέρνηση της θεσμοθέτησης μιας ειδικής δημογραφικής και αναπτυξιακής ζώνης για όλη την Αρκαδία, εξαιτίας και της απολιγνιτοποίησης.
Η Αρκαδία είναι ένας από τους νομούς της χώρας που καταγράφει διαχρονικά από τις μεγαλύτερες πληθυσμιακές απώλειες και τη μεγαλύτερη δημογραφική κάμψη στην Πελοπόννησο. Αν πραγματικά θέλουμε να μιλάμε για στοχευμένες πολιτικές, τότε οι περιοχές που κινδυνεύουν περισσότερο πρέπει να αντιμετωπίζονται με ειδικά μέτρα.
Τέταρτον Η Περιφέρεια Πελοποννήσου οφείλει να σταματήσει να παρακολουθεί με αδράνεια την πραγματικότητα και να διεκδικήσει ένα ειδικό καθεστώς σταθερής και μειωμένης φορολόγησης για χρονικό ορίζοντα είκοσι ετών για όλους τους μόνιμους κατοίκους της Αρκαδίας που εργάζονται, επιχειρούν ή ασκούν ελεύθερο επάγγελμα στον νομό. Χρειάζεται για όσες επιχειρήσεις αποφασίσουν να έρθουν και να εγκατασταθούν στο νομό μειωμένη 20ετή σταθερή φορολογία. Παράλληλα, θα μπορούσαν να προβλεφθούν μειωμένες ασφαλιστικές εισφορές για νέους επαγγελματίες και ειδικά επενδυτικά κίνητρα για επιχειρήσεις που δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας στο νομό.
Μια τέτοια πολιτική θα ήταν ουσιαστική και καινοτόμα. Όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει ειδικά καθεστώτα στήριξης σε νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές, έτσι και η χώρα μας οφείλει να θεσπίσει ειδικές πολιτικές για περιοχές που απειλούνται με δημογραφική κατάρρευση. Ο στόχος θα ήταν ξεκάθαρος. Να γίνει η Αρκαδία ένας τόπος όπου συμφέρει να ζεις, να εργάζεσαι, να επενδύεις και να δημιουργείς οικογένεια.
Πέμπτον, η σύνδεση των αναπτυξιακών προγραμμάτων με δημογραφικά κριτήρια, επιβραβεύοντας τις επιχειρήσεις που δημιουργούν θέσεις εργασίας για νέους γονείς ή δραστηριοποιούνται σε περιοχές με έντονο δημογραφικό πρόβλημα.
Έκτον, η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου προγράμματος επαναπατρισμού νέων επιστημόνων και επαγγελματιών που κατάγονται από την Πελοπόννησο, παρέχοντας ουσιαστικά κίνητρα επιστροφής και μόνιμης εγκατάστασης.
Αυτές είναι πολιτικές που μπορούν να αλλάξουν πραγματικά τα δεδομένα, γιατί το δημογραφικό δεν θα λυθεί με ευχολόγια και μια επιταγή. Θα λυθεί μόνο όταν η περιφερειακή αυτοδιοίκηση και η κυβέρνηση αναλάβουν δράση και στείλουν ένα ξεκάθαρο μήνυμα στους νέους ανθρώπους ότι αξίζει να κάνουν οικογένεια και ότι μπορούν να έχουν μέλλον στον τόπο μας κι αυτό ως τώρα δεν το έχουν κάνει.
Παρακολουθούσα προχθές την συνέντευξη του περιφερειάρχη για το πρόγραμμα 360 κι αναρωτιόμουν σε ποιους απευθύνεται κι αν είναι ικανοποιημένος από την κατάσταση που βρίσκεται η Πελοπόννησος. Ξέρω όμως ότι δεν θα πάρω απάντηση, γι’ αυτό λέω πως είναι ώρα να σταματήσει η επικοινωνία και να αναλάβουν δράση με όραμα και προοπτική, διότι ο χρόνος δεν περιμένει.
Η πρωτοβουλία του Δήμου Σπάρτης αποδεικνύει ότι υπάρχουν ακόμη αιρετοί που αντιλαμβάνονται τη σοβαρότητα της κατάστασης και παίρνουν αποφάσεις. Τώρα η σκυτάλη περνά στην Περιφέρεια Πελοποννήσου, που οφείλει και πρέπει να βγει μπροστά να πάρει αποφάσεις, να αναλάβει πρωτοβουλίες και να διεκδικήσει με θάρρος και στιβαρότητα από την κυβέρνηση.
Αν συνεχίσουμε να συζητάμε για το δημογραφικό χωρίς να λαμβάνουμε γενναίες αποφάσεις, σε λίγα χρόνια δεν θα αναζητούμε τρόπους να σταματήσουμε την ερήμωση της Πελοποννήσου. Τότε θα είναι πολύ πιο δύσκολο να αναστραφεί η κατάσταση.
Η Σπάρτη έκανε ένα σημαντικό πρώτο βήμα, το ζητούμενο πλέον είναι να ακολουθήσουν και άλλοι, με πρώτη την Περιφέρεια, γιατί η μεγαλύτερη πρόκληση της Πελοποννήσου δεν είναι αυτή που έρχεται, αλλά αυτή που βρίσκεται ήδη μπροστά μας
You might also like


